Een shisha-pen is net als een e-sigaret een verdamper: door verhitting wordt een vloeistof omgezet in damp. Ze werkt dus op dezelfde manier: als men een trekje neemt, komt er waterdamp met een aroma vrij. Die wordt geïnhaleerd.

Shisha Pen

‘Shisha’ verwijst naar waterpijp, de ‘pen’ naar de vorm van een sigaret. Maar een shisha-pen lijkt niet op een waterpijp. Ze ziet eruit als een kruising tussen een sigaret en een pen. Bij sommige modellen gloeit bij het trekken het puntje (ledlampje) op, zoals bij een echte sigaret. 

Ze is de hedendaagse versie van de chocoladesigaret. Maar ze is gevaarlijker omdat er echt geïnhaleerd wordt.

Het Vlaams Instituut Gezond Leven raadt het gebruik van de shishapen om twee redenen af: 

  • ze kan de gezondheid schaden
  • ze kan de drempel naar roken voor jongeren terug verlagen

De shisha-pennen die al in de Vlaamse scholen opdoken bevatten geen nicotine. Het zijn ook wegwerpmodellen. De gebruiker kan maar een beperkt aantal trekjes doen, bv. 500.

De shisha-pen is vrij te koop in ons land. Er gelden wel bepaalde regels bij de verkoop. Op school valt de shisha-pen onder het rookverbod. Net als de e-sigaret.

Wettelijk kader shisha-pen

Het recente Koninklijk Besluit (KB) gaat alleen over e-sigaretten die gebruikt worden “voor de consumptie van nicotinehoudende damp”. Het KB stemt de regeling voor deze e-sigaretten af op de bestaande regeling voor tabakssigaretten. 

Verkoop

Gelden de regels over de verkoop, veiligheid en etikettering dan niet voor e-sigaretten zonder nicotine? Toch wel. Want de shisha-pen en andere e-sigaretten zonder nicotine moeten beschouwd worden als soortgelijke producten: bij de verkoop ervan moet aan dezelfde regels voldaan zijn als bij de verkoop van tabak of e-sigaretten met nicotine. 

Een minimumleeftijd van 16 jaar voor de koper is hier ook van toepassing dus. De shisha-pen is vrij te koop in krantenwinkels, tabakswinkels, supermarkten, nachtwinkels, zelfs op de markt of op de kermis, …, maar het is wettelijk niet toegestaan om ze te verkopen aan jongeren onder de 16 jaar. 

Het is duidelijk dat sommige e-sigaretten – onder meer shisha-pennen – mikken op een jong publiek. De Hoge Gezondheidsraad verwijst in zijn recente advies over de e-sigaret naar “e-sigaretten op de markt, al dan niet met nicotine, die aantrekkelijke kleuren vertonen, fluoresceren, benamingen dragen zoals ‘bio’ of ‘light’, verwijzen naar bekende merken zoals ‘red bull’, ‘mojito’, die speciale vormen vertonen die sterk gelijken op een tabakssigaret, met een lampje dat oplicht als je inademt zodat het lijkt of de punt van de ‘sigaret’ gloeit, … Het is duidelijk dat dit alles gebeurt om, vooral jongeren, aan te zetten tot aankoop.” (p. 57)

Deze e-sigaretten moeten volgens de Raad gereglementeerd, gecontroleerd of verboden worden in de verkooppunten en op het internet.

Productveiligheid

Shisha-pennen moeten ook beantwoorden aan de normen van de productveiligheid, zoals alle andere producten die in België op de markt komen. Of dat vandaag het geval is, mag sterk betwijfeld worden.