Evenwichtig en betaalbaar eten? In Westerlo lukt het met 1-2-3 euro

Lekkere en gezonde maaltijden toegankelijk maken voor gezinnen die het financieel moeilijk hebben, dat doen ze in Westerlo met de ‘Aan tafel in 1-2-3 euro’-kookboekjes. Om inwoners te motiveren met de gerechten aan de slag te gaan, organiseert het OCMW ook kooksessies. “Door samen te koken, krijgen mensen zin om de recepten ook thuis klaar te maken”, zegt projectmedewerker bij OCMW Westerlo Greet Meulenbergs.

Dit project baseert zich op het principe van de 8 B’s.
Meer weten over deze aanpak? Neem dan hier een kijkje!

1 2 3 euro
Maaltijd 1 2 3 modified

‘Aan tafel in 1-2-3 euro’ is een tweewekelijkse uitgave van Colruyt en bevat telkens zes eenvoudige en betaalbare recepten, mét bijhorend boodschappenlijstje. Mensen die het financieel moeilijk hebben, kunnen er zich via lokale besturen of sociale organisaties gratis op abonneren. Elk gerecht is geschikt voor drie personen en kost maximaal één, twee of drie euro per portie. Via het OCMW in Westerlo worden gezinnen in een maatschappelijk kwetsbare situatie actief geïnformeerd over dit aanbod.

Receptenbundel én kookreeks

- Bruikbaar -
Toch blijkt het voor veel mensen niet evident om er thuis zelfstandig mee aan de slag te gaan.
“Ik weet niet welk recept gezond is”,
“Ik weet niet hoe ik de oven moet instellen”,
“Ik heb geen energie om eraan te beginnen”,
“Ik eet niet graag alleen.”
Het zijn verzuchtingen die Greet, projectmedewerker bij het OCMW Westerlo, regelmatig te horen krijgt.

Daarom organiseert het OCMW binnen projecthuis Den Dreef één à twee keer per jaar een kookreeks van twaalf groepsbijeenkomsten. Die vinden tweewekelijks plaats, telkens van vijf uur tot half acht. “We koken samen met de recepten uit de boekjes. Aan het einde van elke sessie kiezen we samen met de deelnemers wat er de volgende keer op het menu staat”, zegt Greet. “Als er in het boekje een onbekend product wordt vermeld, zoals laatst een gerecht met halloumi en gegrilde groenten, dan leggen we uit wat het is, hoe je het gebruikt én hoe je er een evenwichtige maaltijd mee kan maken. Veel mensen kenden halloumi bijvoorbeeld nog niet. Dankzij het lopende tuinproject in Westerlo koken we soms ook met verse oogst. Is er daar een bloemkool over? Dan denken we samen met de deelnemers na over wat we daarmee kunnen maken. Dan maken we bijvoorbeeld een bloemkoolsoep als voorgerecht.”

Ook de eetervaring staat centraal, vertelt Greet. “We koken én eten altijd samen. Voor veel deelnemers die alleen wonen is niet alleen het samen koken, maar ook het samen proeven van maaltijden een nieuwe ervaring. Restjes verdelen we zodat iedereen iets mee naar huis kan nemen.”

Maximum tien personen per groep

- Betrouwbaar -
De inschrijving verloopt via de sociale diensten, die mensen gericht toeleiden. En dat werkt: de kooksessie zit altijd snel vol. De enige voorwaarde is dat kandidaten recht hebben op een verhoogde tegemoetkoming. “Sommige deelnemers komen al meerdere jaren terug, maar we geven voorrang aan wie de reeks nog niet eerder volgde”, zegt Greet. “We houden de groep bewust klein, met maximaal tien deelnemers. Bij grotere groepen verdwijnt de rust en wordt het moeilijker om iedereen goed te begeleiden. Is er echt veel interesse, dan starten we een tweede groepje.”

De deelnemers zijn heel divers, van mensen die financieel moeilijk rondkomen tot mensen die mentaal door een lastige periode gaan. “Voor hen is koken soms een echte drempel”, weet Greet. “Maar net daarom is dit project zo waardevol: we werken aan voedselvaardigheden én we doorbreken sociaal isolement.”

Shared image 1

“Voor veel mensen vormt koken soms een echte drempel. Daarom is ons project zo waardevol: we werken aan voedselvaardigheden en doorbreken sociaal isolement.”

Greet, projectmedewerker bij het OCMW Westerlo

Recepten en boodschappenlijstje met foto’s

- Begrijpbaar -
Volgens Greet is het voor een lokaal bestuur makkelijk om aan te sluiten bij een bestaand initiatief als ‘Aan tafel in 1-2-3 euro’: “Wij zorgen voor de bekendmaking en voor boodschappen, die bovendien weinig kosten, gemiddeld zo’n 3 euro per persoon. In Den Dreef was er al een keuken, de recepten zijn al ontwikkeld en afgestemd op de doelgroep. We werken vaak met mensen die laaggeletterd zijn of het Nederlands niet goed beheersen. De boekjes houden daar goed rekening mee. Zo zijn de boodschappenlijsten visueel opgebouwd: als er twee courgetten of drie tomaten nodig zijn, zie je daar een heel duidelijke afbeelding van. Ook de recepten zelf zijn eenvoudig, met afbeeldingen, heldere stappen en zonder overbodige uitleg. Sommige mensen raken al gestrest van een lange tekst, maar deze recepten zijn echt haalbaar. Je hebt geen twintig handelingen nodig voor één gerecht.”

Op het einde van de reeks rekent de groep vaak samen uit of het gerecht effectief minder dan drie euro per persoon kostte. “En meestal klopt het ook echt”, vertelt Greet. “De groep is dan oprecht trots. Ze leren wat ze kunnen koken met een beperkt budget, ze leren nieuwe mensen kennen en ze krijgen opnieuw vertrouwen en motivatie in de keuken. Voor veel deelnemers is het een opstapje. "Door samen te koken krijg ik weer zin om thuis ook zelfstandig aan de slag te gaan”, zeggen ze dan tegen mij.”

8 B's
Bruikbaar
Betrouwbaar
Begrijpbaar
Gezondheidsmatrix Gezonde Gemeente
Educatie
Rol lokaal bestuur
Lokaal bestuur initieert of regisseert
Lokaal bestuur financiert of faciliteert
Lokaal bestuur organiseert