Op 10/10 om 10 uur staan wij 10 minuten recht! Jij ook?

Het zijn markante cijfers: uit onderzoek met een accelerometer, een toestel waarmee je beweging meet, blijkt dat 3- tot 9-jarigen zo’n 5 uur per dag zitten. Dat is een aanzienlijk deel van de tijd dat ze wakker zijn. Bij de 10- tot 17-jarigen ligt dat cijfer nog hoger. Zij brengen gemiddeld bijna 8 uur per dag zittend door, het meeste van die tijd op de schoolbanken. Nochtans heeft regelmatig bewegen alleen maar voordelen. Kinderen en jongeren die niet te lang aan één stuk zitten, hebben een gezonder gewicht en een betere bloeddruk. Hun sociale vaardigheden zijn meer ontwikkeld en ze slapen beter. Bovendien versterken ze hun hart, longen, spieren en botten.

Doen volwassenen het dan beter? Niet dus. Ook een groot deel van de werkende bevolking van 18 jaar en ouder zit meer dan 8 uur per dag (28% - 2022). Bedienden brengen maar liefst 70% van hun werktijd al zittend door! En dat blijft niet zonder gevolgen: wie meer dan 10 uur per dag op een bureaustoel spendeert, loopt bijna 35% meer kans op (vroegtijdig) overlijden dan wie slechts 1 uur per dag zit. Zo’n zitmarathon zorgt er bovendien voor dat je je minder goed kan concentreren, minder productief bent en je minder energiek voelt. Voor een goede gezondheid zou je elk half uur even moeten rechtstaan. Dit verkleint immers het risico op hart- en vaatziekten, rugpijn, overgewicht en diabetes type 2. Ook personen met beperkte mobiliteit hebben baat bij beweging. Voor wie moeilijk kan rechtstaan, zijn er vaak alternatieve beweegoefeningen mogelijk.

Wisselwerken, het nieuwe normaal?

‘Wisselwerken’ is nog steeds niet vanzelfsprekend in bedrijven. En daarom roepen de ergonomievereniging VerV en het Vlaams Instituut Gezond Leven iedereen op om op 10 oktober om 10 uur stipt te ‘wisselwerken’. Dat betekent dat je het zitten 10 minuten onderbreekt door recht te staan of te bewegen. “Neerzitten op het werk is ingebakken in onze cultuur”, zegt Wim Ponsaert van VerV. “Tijdens een vergadering wordt nog steeds raar opgekeken als een collega even rechtstaat. Met deze actie willen we van wisselwerken op kantoor het nieuwe normaal maken, zodat het algemeen aanvaard is om zitten en staan af te wisselen. Er zijn gelukkig bedrijven die al actie ondernemen. Wisselwerken vraagt weinig energie of ingrijpende veranderingen. Zit-sta-bureaus zijn ideaal om zitten en staan af te wisselen, maar je kan ook zonder eenvoudig wisselwerken. Door rechtstaand te vergaderen of naar je collega te stappen in plaats van te mailen, bijvoorbeeld. Ook thuis kan dat, door voldoende korte pauzes in te lassen tussen taken of vergaderingen. Je kan je laptop op een boekenrek of strijkplank zetten om rechtstaand te vergaderen, of de vergadering al wandelend volgen op je smartphone.”

Ook op school

“Maar niet alleen op kantoor is lang stilzitten een probleem. Ook op school is ‘zit stil’ nog te vaak een dooddoener”, vult dr. Femke De Meester aan, senior stafmedewerker beweging en sedentair gedrag bij Gezond Leven. “Voorwaarde is wel dat het op een doordachte manier gebeurt, en dat het geïntegreerd wordt in een breder gezondheidsbeleid. Heel wat scholen doen al moeite om het lang stilzitten te beperken. Met bewegingstussendoortjes in de klas, buitenlessen, een speelplaats die aanzet tot bewegen,… Het zijn stuk voor stuk voorbeelden die een plaats kunnen krijgen binnen een beleid rond minder lang stilzitten.”

Maand van de ergonomie

Het is niet toevallig dat deze actie in oktober plaatsvindt, de maand van de ergonomie. Ergonomievereniging VerV brengt deze maand goede ergonomische praktijken in zowel de kantoor-, de zorg- als de industriële omgeving onder de aandacht. Als je een kantoorjob uitoefent, volstaat het niet een zithouding aan te nemen die je rug of lichaam minimaal belast. Je moet het zitten echt geregeld onderbreken, bijvoorbeeld door iedere 30 minuten even te gaan staan en rond te stappen.

Meer weten? https://www.verv.be/news/campagne-10-10-10-nl/