“Ik kook alles zelf, zo weet ik wat ik eet”

Bakre (62) verhuisde tien jaar geleden van Syrië naar België. In zijn thuisland maakte hij keramiek, een stiel die hij hier nog altijd uitoefent. Maar rondkomen in België is voor hem niet eenvoudig. “Mijn gezondheid laat mij niet toe om voltijds te werken”, vertelt hij. “Omdat ik geen job vond, krijg ik een leefloon, maar dat is niet genoeg om van te leven. Voeding is heel duur geworden. Daarom moet ik ook naar de voedselbank. Toch probeer ik zoveel mogelijk gezond te koken.”

Alles zelfgemaakt

Snel een pita of broodje halen? Dat is niet aan Bakre besteed. “Ik kook altijd zelf, dan weet ik wat er in mijn eten zit. Met mijn beperkt budget is het nooit honderd procent gezond. Maar ik probeer om zoveel mogelijk groenten te eten, ook al zijn die de laatste twee jaar nog veel duurder geworden. In Syrië, in mijn jeugd voor de oorlog, was de voeding veel puurder. Alles kwam recht van het veld. Het werd niet bespoten. Hier is dat toch anders.”

Niet genoeg voor volwaardige maaltijd

“Bij de voedselbank krijg ik wat groenten en basisproducten”, gaat Bakre verder. “Maar je moet het wel strategisch aanpakken. Wie eerst gaat, krijgt soms meer. Als alleenstaande is dat niet veel: twee wortels, vier aardappelen, een ajuin, een flesje melk… Dat is niet genoeg om volwaardige maaltijden mee te maken. Vaak is de vervaldatum ook bijna verstreken. Maar het is beter dan niets. Ik vul het aan met dingen uit de supermarkt en ik probeer niets te verspillen. Verspilling doet mij pijn. Als ik betaal voor voeding en ik moet het nadien weggooien... dat is niet goed. Daarom probeer ik alles op te maken, ook al eet ik dan meerdere dagen hetzelfde.”

“Ik koop mijn producten ook zo vers mogelijk en kijk altijd achteraan in de rekken, want daar zetten ze wat het langst houdbaar blijft. En ik eet vooral seizoensgroenten, die smaken beter én zijn goedkoper. Ik verkies kwaliteit boven kwantiteit. Ik koop liever minder, maar verse en biologische producten. Maar dat is een moeilijke zoektocht.”

Water uit eigen vazen

“Als ik opsta, drink ik direct een glas water. Kraantjeswater natuurlijk. Ik ben niet gek. Ik koop geen water in flessen. Dat kost veel te veel. En water komt toch gewoon uit de kraan? Alleen kan ik niet wennen aan de smaak van het water hier. Daarom zuiver ik het met een natuurfilter in de keramieken vazen die ik zelf heb gemaakt. Dan smaakt het voor mij beter. In mijn keuken kook ik trouwens ook met potten die ik zelf heb gemaakt. Ik kom uit een familie van keramisten, het is normaal dat ik dat verderzet.”

Koken voor anderen

Bakre heeft één groot voordeel: hij houdt van koken. “Het is mijn hobby”, lacht hij. “En hoewel ik alleen woon, eet ik eigenlijk zelden alleen. Toen ik in België aankwam, ben ik meteen kookvrijwilliger geworden bij verschillende sociale organisaties, zoals Dinamo, een deelwerking van SAAMO, en de vzw Rataplan. Af en toe kook ik ook bij de culturele organisatie Madam Fortuna of bij buurtkeuken De Kompaan. Dat is dan soms voor veertig mensen. Maar dat is geen probleem voor mij. Ik gebruik vooral veel groenten en weinig vlees.”

Eten doet Bakre ook vaak in de organisaties waarvoor hij kookt. “En dat is een win-win", zegt hij. “Door iets te doen voor anderen, kan ik zelf ook gezonder eten. Maar het zorgt er ook voor dat ik niet thuis zit: ik ben altijd in de weer, actief bezig. Dat geeft me energie én een zekere trots. Ik kan mensen laten kennismaken met het eten uit mijn cultuur. Bovendien ben ik sociaal. Omdat ik geen werk vond, was ik veel thuis. Maar ik ben graag onder de mensen. Ik wil iets teruggeven aan de maatschappij. Intussen kent heel Antwerpen mij.”

Voor zijn vrijwilligerswerk verplaatst Bakre zich door heel de stad. Te voet, want een wagen heeft hij niet. “Soms doe ik onderweg boodschappen of heb ik kookmateriaal van thuis mee. Als dat te veel is om te dragen, neem ik de tram of de bus.”

Rol van de overheid

Bakre doet zelf veel inspanningen om haalbaar en betaalbaar gezond te leven, maar vindt dat de overheid ook een rol moet opnemen. “Als een overheid investeert in gezonde voeding, kost dat geld. Maar de ziektelast kost óók geld. Boeren zouden meer ondersteund moeten worden, want daar komen onze groenten en fruit vandaan. Ze werken hard en betalen veel belastingen. De overheid kan hen helpen, bijvoorbeeld door hun belastingen te verlagen of een lagere prijs voor elektriciteit aan te bieden."

"Ook supermarkten zouden gestimuleerd kunnen worden om groenten en fruit die bijna vervallen zijn met korting te verkopen, bijvoorbeeld door extra taksen op te leggen aan winkels die veel weggooien. Er belandt zoveel in de vuilbak. Dat kan toch niet? De Kompaan, de buurtkeuken waar ik vrijwilliger ben, probeert verspilling tegen te gaan. Door zoveel mogelijk met resten te koken. Deze initiatieven zouden ondersteuning moeten krijgen.”