Kaas

Ben jij een fervente kaaseter? En stel je je de vraag of kaas gezond is? Wel, kaas is gezond noch ongezond. Vlamingen eten er alvast meer dan genoeg van. Kaas is tenslotte een dierlijk product en je eet in verhouding best meer plantaardig voedsel. Daarom vind je kaas in de lichtgroene groep van de voedingsdriehoek. 

Is kaas gezond?

Kaas bestaat uit vetten, eiwitten en diverse vitaminen (zoals A, B2 en B12) en mineralen. Daarnaast is het een bron aan calcium, fosfor en magnesium, zink en selenium. In kaas zit ook veel zout door het pekelbad tijdens het bereidingsproces.

Je kunt enerzijds zeggen dat kaas slecht is voor je gezondheid door het hoge gehalte verzadigd vet. Dat wordt gelinkt aan hart- en vaatziekten. Anderzijds wordt kaas ook in verband gebracht met een verlaagd risico op diabetes type 2. Er is dus best nog wat onzekerheid over de gezondheidseffecten van kaas. Schrappen hoeft niet, maar matig je porties en de frequentie waarmee je het eet. 

Welke kaas kies je best?

Er zijn héél wat soorten kazen. Ze verschillen van elkaar door:

  • melktype (koe, geit, schaap, …)
  • productieproces (verhoudingen toegevoegd stremsel, zuursel, zout en eventuele schimmels)
  • rijpingsproces (jong, belegen, oud, …) 

Gezonde kaas: kaassoorten

We onderscheiden volgende kaassoorten: 

  • Harde kazen – hoe langer gerijpt, hoe harder. Bijvoorbeeld jonge of belegen gouda, emmentaler, gruyère, parmezaan, pecorino en abdijkazen. 
  • Schimmelkazen – meestal zachte kazen waaraan schimmelsporen werden toegevoegd tijdens de productie. Bijvoorbeeld camembert, brie en roquefort. 
  • Verse kazen en smeerkazen. 

In harde kazen zit veel calcium, maar ook relatief veel vet, verzadigd vet en zout. Kies daarom liever voor magere en halfvette kazen en plattekaas. Die laatste bevat minder vetten en zout, en hoort eigenlijk eerder bij de melkproducten dan bij de kazen. Wissel magere en halfvette kaassoorten af met kazen met een hoger vetgehalte. Geniet er vooral van en overdrijf niet in je porties. 

Tabel Header Lichtgroen
Lichtgroene zoneGrijze zoneRode zone
Kaas tot 20 gram vet per 100 gram kaasKaas met meer dan 21 gram ver per 100 gram kaasSnacks met kaas(smaak)
Brusselse kaas, magere plattekaas, verse kaas met fruit, halfvolle plattekaas, cottagecheese, volle plattekaas, magere smeerkaas, ricotta 
Franse zachte kazen, feta, zachte geitenkaas, verse kaas, leerdammer, emmentaler, parmezaan, abdijkazen Kaaskroket
Magere zachte kaas, verse lightkaas, zachte verse geitenkaas, harde kaas 30+, Mozzarella, Vette smeerkaas, harde kaas 40+ en hoger, verse roomkaas, kruidenkaasZoute snacks met kaas/kaassmaak (bv. chips en borrelhapjes) 
Dipsaus met kaas

Hoeveel kaas eet je het best?

Je kunt een melkproduct door een portie kaas vervangen, zolang je op je porties let. Een kleine dagelijkse portie kaas levert je eiwitten, mineralen zoals calcium, en vitaminen zoals A, D, B2 en B12 op. 

Kaas en duurzaamheid

Per kilo kaas is 10 liter melk nodig. Dat maakt dat kaas het milieu zwaarder belast dan melk. De ecologische impact van zuivelproducten hangt af van de basiseenheid waarop je die berekent. Zo is de impact van kaas volledig anders wanneer je die uitdrukt per kilogram eiwit dan per kilogram product. 

Kaas en voedselveiligheid

In kaas op basis van rauwe melk kunnen bacteriën voorkomen. Daarom vermijden volgende personen die beter: zwangere vrouwen, personen met een lage weerstand, zieken, ouderen en jonge kinderen. Kaas van gepasteuriseerde of gesteriliseerde melk vormt voor hen geen risico. 

Hoeveel kaas eet de Vlaming?

Eén op de vijf Vlamingen eet elke dag kaas: gemiddeld anderhalve snede. Vrouwen eten iets vaker kaas dan mannen. 

Veelgestelde vragen

Waarvoor staat het plusteken op kaasverpakkingen?

Hoe men het vetgehalte van kaas uitdrukt op de verpakking, varieert:  

  • per 100 g totaal product of per portie: het absolute vetgehalte 
  • als % van de droge stof (DS): stemt overeen met de hoeveelheid vet die het product zou bevatten wanneer je al het vocht eruit haalt. Dat wordt vaak aangeduid met een ‘+’. Kaas met 30 procent vet op DS (30 +) bevat in realiteit circa 15 tot 17 g vet per 100 g kaas.